The Kop naar kookpunt
Algemeen Dagblad - 2006
.
Achterste rij vanaf links: Gordon Milne, Gerry Byrne, Tommy Lawrence, Chris Lawler, Ron Yeats, Willie Stevenson.
Voorste rij: Ian Callaghan, Roger Hunt, Ian St. John, Tommy Smith, Peter Thompson
Door Jaap Visser
Liverpool FC, club van triomfen en rampen. In 1966 waren Heizel (39 doden) en Hillsborough (96 doden) nog ver weg, maar op het eigen Anfield Road ging het op die dampende avond van woensdag 14 december bijna verschrikkelijk mis. Achter het doel van Ajax-keeper Gert Bals liepen ziekenbroeders en agenten af en aan, om met draagbaren bewusteloze supporters in veiligheid te brengen. Er werden 43 slachtoffers afgevoerd.
Wat was er gebeurd?
Op The Kop was de lucht niet te harden geweest. De jongenstribune stond zo stampend vol dat niemand nog een kant uit kon. Broeiende regenkleding, zweet en urine veroorzaakten een massale bedwelming. Tegen de tijd dat de return in de tweede ronde van de Europa Cup tussen Liverpool en Ajax zou aanvangen, verloren de fans bij bosjes het bewustzijn. Vandaar die reddingsoperatie achter de rug van Bals.
Het Liverpool van 1966 betrof het eerste grote elftal van de Schotse succestrainer Bill Shankly. Dit kampioenselftal werd gedragen door de verdedigers Chris Lawler, Tommy Smith en captain Ron Yeats, de spitsen Ian St. John en Roger Hunt en rechtsbuiten Ian Callaghan, nog altijd de man met de meeste competitiewedstrijden ooit voor Liverpool, 614 stuks.
In ‘66 verkeerde het Engelse voetbal in een roes. Op Wembley was de nationale ploeg die zomer wereldkampioen geworden. Het toch al forse zelfvertrouwen bij de Engelsen was opgelopen tot arrogantie toen landskampioen Liverpool in de Europa Cup het nietige Ajax eens op z'n gemak over de knie zou leggen. Maar het schimmenspel in de Amsterdamse mist liep uit op een verbijsterende 5-1 overwinning voor Ajax. Shankly zat er niet mee, zei hij. Het schoonheidsfoutje zou in de return ruimschoots worden goedgemaakt. De coach voorspelde zeven Liverpool-goals.
The Kop must win the game, kopte de Liverpool Post daags voor veronderstelde walk-over tegen Ajax. De heuvel waarop in 1900, tijdens de Tweede Boerenoorlog, een bloederige strijd woedde, heette de Spion Kop. Menig strijder uit Liverpool liet er het leven. Als eerbetoon aan de doden op die Zuidafrikaanse heuvel werd Anfields staantribune voor de harde supporterskern de Spion Kop gedoopt.
Van de bijna 55.000 toeschouwers die Liverpool kwamen aanmoedigen bij de inhaalrace tegen Ajax stond de helft op de Spion Kop. Tijdens de warming-up zat de stemming er nog goed in. Johan Cruijff poeierde de bal in de Kop en de fans zongen We shall overcome. Maar op de fanatiekste en meest lawaaierige voetbaltribune ter wereld was het kookpunt toen al bijna bereikt. Uiteindelijk liep het angstaanjagende gedrang op de staantribune met een sisser af. Liverpool ontsnapte aan een ramp van het kaliber dat de club in de jaren tachtig tot twee keer toe zou treffen.
Op het veld verraste Ajax zijn aanzienlijk hoger aangeslagen opponent nog een keer. Piet Keizer, nieuw voor Liverpool vanwege zijn absentie in Amsterdam, liet zijn jeugdige makker Johan Cruijff twee keer scoren (2-2).
Jaap Visser - 2006