Bij de dood van George Best
Nieuwe Revu - 2005
Een drinkebroer, vechtersbaas, klaploper en vrouwenmepper. Kortom, een klootzak, al jaren. Maar Groot-Brittannië bidt voor George Best die op zijn 59ste ligt te kreperen in het Cromwell Hospital in Londen. Terwijl that beautiful asshole op de intensive care aan het zuurstof ligt, houdt het complete eilandenrijk de adem in. Waarom? Omdat hij zo godvergeten mooie jongen, weergaloze voetballer en grappige gozer was. David Beckham in het kwadraat.
rouwen lagen aan zijn voeten, mannen ook. Welke Britse jongen wilde nou niet Georgie Best zijn. Sex, voetbal en rock & roll, de Noordierse linksbuiten van Manchester United werd de eerste voetballer die de roem van een popster ten deel viel. Hij was nog maar een tiener toen er op de burelen van Old Trafford wekelijks een zak fanmail voor hem werd bezorgd.
Maar de darling van het Verenigd Koninkrijk heeft zich te pletter gezopen. In juli 2000 werd Best met een levertransplantatie van de dood gered. Hij dankte zijn heelmeesters, zwoer de alcohol af, wandelde het ziekenhuis uit en ging naar de kroeg. Begin deze maand had hij genoeg gezopen om doodziek terug te keren in het zieknhuis. Sinds 2 oktober ligt hij op de intensive care, met hoge koorts, ademhalingsproblemen en een geïnfecteerde nier.
De Britse kranten drukten zaterdag de foto van een wenende Denis Law af. De vriend en ploeggenoot van de gevelde alcoholist had zojuist het Cromwell verlaten en wist dat het met zijn maat was gedaan. Maar de 63-jarige Law, die enkele jaren terug prostaatkanker overwon, droogde zijn tranen en zei tegen de pers: ‘Hij is er nog. Laten we de moed er in houden. George is een vechter en dat heb ik altijd geweten.'
Law sprak tegen beter weten in. De vechter Best werd een slapjanus toen hij zich door de alcohol liet benevelen en dat proces van zelfvernietiging begon niet al te lang na 29 mei 1968 toen Manchester United op Wembley als eerste Engelse club de Europa Cup won, 4-1 na verlenging tegen Benfica. In de inleiding van Blessed, de autobiografie waarin Best zijn zwakheid zonder mankeren bloot geeft, staat: ‘Ik was 22 toen en werd uitgeroepen tot Europees voetballer van het jaar. Dat had het begin van een glanzende carrère moeten zijn, maar het is het begin van het einde gebleken.'
Garrincha, de Braziliaanse wonderrechtsbuiten en populairder nog dan Pelé, is Best geregeld ten voorbeeld gesteld. Ter afschrikking. Zonder effect. Garrincha had zich dood gezopen, wist Best, dat was treurig genoeg, maar de man was nu eenmaal een zielige alcoholist. En dat kon van hem toch kwalijk worden gezegd? Toegegeven, zo nu en dan wist hij hem geweldig te raken, maar dat was inherent aan zijn ziwerige levensstijl en bovendien had hij een vrolijke dronk over zich. Die Garrincha was een smoezelige hoerenloper, hij daarentegen had zo veel sex appeal dat de ene na de andere Miss World zich in zijn armen vlijde.
Klassiek inmiddels is de anekdote dat een ober aan flierefluitende wereldvoetballer vraagt waar het mis is gegaan. Maar meestal wordt niet het complete verhaal opgedisd. Dat gaat zo: Best heeft weer eens een Miss World te pakken en bovendien goed gegokt in een casino. Dat wordt gevierd in een hotelkamer waar de ober een nieuwe fles champagne aandraagt. Hij ziet Best en zijn verovering in een bed dat is bezaaid met bankbiljetten. Na het were did it all go wrong, moet de ster hebben gezegd. ‘Wrong? Wat bedoel je met fout gegaan?'
Toen was het nog lachen met The Best of British football. Maar uiteindelijk kweekte de alcohol het monster in hem dat er op los sloeg en in de nor belandde omdat hij volslagen bezopen achter het stuur zat of een vrouw een oplawaai verkocht.
Een zwoele avond in Lissabon, in de lente van 1966, heeft alles veranderd, zegt Best in Blessed. Hij is nog geen twintig als Manchester United in de kwartfinale van de Europa Cup bij Benfica een benauwde 3-2 voorsprong verdedigt. Coach Matt Busby draagt zijn spelers op om de eerste twintig minuten voor het eigen doel te blijven hangen om de verwachte storm van de Portugezen het hoofd te kunnen bieden.
Maar Best trekt zich niets van de opdracht aan, gaat op het veld volkomen zijn eigen gang en na twaalf minuten heeft hij twee keer gescoord, 0-2. Manchester United behaalt een niet voor mogelijk gehouden 5-1 zege en de volgende dag kopt A Bola spelenderwijs: ‘El Beatle stal de show'.
De Portugese voetbalkrant brengt de Britse pers op een idee en de vijfde Beatle is geboren. Best wordt op het vliegveld van Manchester opgewacht door een meute krijsende tienermeisjes, de tabloids gaan in de achtervolging en alles wat de voetballer doet en zegt wordt als hip en cool aangemerkt. Beatlemania in Manchester net zo erg in als in Liverpool, de thuishaven van the fabulous four.
‘Toen is het begonnen en het is nooit meer opgehouden', analyseert Best in Blessed. Dat hij werd opgejaagd, terwijl hij zelf veronderstelde dat er niks aan de hand was, bemerkte hij op zijn 25ste. Met bonzende slapen vanwege een enorme kater deelde hij de wereld vanuit een liefdesnest in Marbella mee dat de wereldvoetballer Best met pensioen ging.
Het zou nog jaren duren voordat hij de daad bij het woord voegde, maar op het veld zou zich nog maar hoogstzelden George op zijn best openbaren, de alleskunner, snel, wendbaar, tweebenig, een goede kopper, een trefzekere schutter, een slimme passer, een genot om naar te kijken.
In 1978 stierf zijn moeder. Elizabeth Anne Best eindigde als alcoholiste, George, the Belfast child, zoop zich door het verdriet heen en merkte nóg niet dat hij alcoholist was. ‘Ik dacht: ik drink misschien te veel, maar ik kan het hebben.' Dat hij hard op weg was zijn eigen moeder achterna te gaan, drong pas tot hem door toen hij zich al lang en breed in een vicieuze cirkel bevond. Door zijn uitspattingen kon hij op het veld niet excelleren en omdat hij minder goed speelde dan hij kon, ging het voetbal hem tegenstaan. ‘Ik vervreemde van waar ik het meest van hield, voetbal.'
Jaap Visser - 2005